Nguyên nhân và cách điều trị đau hậu môn khi đi cầu

Đau hậu môn khi đi cầu là một tình trạng tác động xấu đến tâm lý, cuộc sống của bệnh nhân, đồng thời nó cũng tác động không nhỏ đến sức khỏe khi có thể gây ra hiện tượng thiếu máu, biến chứng nguy hiểm. Vì thế, tìm hiểu đau rát hậu môn khi đi cầu rốt cuộc là bệnh gì sẽ giúp bệnh nhân có cái nhìn đúng đắn, an tâm và chủ động đi khám chữa trị bệnh sớm.

Đau hậu môn khi đi cầu là bệnh gì?

　　1. Bệnh trĩ

Bệnh trĩ được xem là căn bệnh hậu môn hàng đầu với triệu chứng đau rát hậu môn khi đi cầu. Các búi trĩ được hình thành do các đám rối tĩnh mạch bị tổn thương và giãn ra quá mức, nhô lên trên thành ống hậu môn.

Tùy theo vị trí của búi trĩ mà bệnh bao gồm các dạng trĩ nội, trĩ ngoại, trĩ hỗn hợp và được phân thành 4 cấp độ.

Cấp độ 1 - búi trĩ nhỏ: gây chảy máu và đau rát hậu môn khi đi cầu. Lượng máu ít chỉ đủ thấm vào giấy vệ sinh hoặc lẫn trong phân.

Các cấp độ 2, 3, 4 – búi trĩ sẽ phát triển to dần, dài hơn: đến nỗi thòng ra khỏi lỗ hậu môn. Tình trạng đau rát sẽ càng dữ dội hơn kèm theo tắc nghẽn, khó đi cầu hoặc đi cầu ra máu tươi chảy thành tia khiến sức khỏe bệnh nhân suy giảm nghiêm trọng.

Bệnh trĩ không chỉ gây đau rát hậu môn khi đi cầu mà còn tạo phiền toái trong sinh hoạt của người bệnh. Nếu để kéo dài còn dẫn đến thiếu máu, viêm nhiễm khu vực hậu môn và hoại tử búi trĩ, nhiễm trùng hậu môn và máu, gia tăng nguy cơ ung thư hậu môn – trực tràng,...

　　2. Nứt kẽ hậu môn

Đau rát hậu môn khi đi cầu cũng bao gồm trường hợp nứt kẽ hậu môn. Nguyên nhân đến từ việc thành niêm mạc hậu môn bị tổn thương, ống hậu môn hay miệng lỗ hậu môn bị nứt rách do táo bón kinh niên hoặc những tổn thương khác.

Nứt kẽ hậu môn khiến người bệnh có những triệu chứng như: đau rát hậu môn khi đi cầu, thốn hậu môn, nóng rát, chảy máu hậu môn khi đại tiện kèm theo cảm giác châm chích, ngứa ngáy tiết dịch tại vùng hậu môn.

Nếu không sớm được hỗ trợ điều trị thì nứt kẽ hậu môn có thể đẫn đến tình trạng viêm loét hậu môn, nhiễm trùng hậu môn, apxe hậu môn – rò hậu môn, nhiễm trùng máu,...

　　3. Rò hậu môn

Rò hậu môn chính là kết quả nối tiếp tình trạng apxe hậu môn.Các đường rò được hình thành khi khối mủ vỡ ra, được ví như một đường hầm thông giữa 2 điểm trong ống hậu môn hoặc giữa ống hậu môn với vùng da bên ngoài.

Dấu hiệu rò hậu môn phải kể đến là đau rát hậu môn khi đi cầu, sưng đỏ hậu môn, có mủ chảy ra từ đường rò, vùng da hậu môn luôn ẩm, nhớp nháp và ngứa ngáy. Ở giai đoạn nặng, chỉ cần bạn hắt hơi hoặc rặn mạnh thì phân có thể rỉ ra từ các lỗ rò, từ đó đau rát hậu môn khi đi cầu càng dữ dội hơn.

Rò hậu môn có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm như: hình thành thêm nhiều đường rò gây khó hỗ trợ điều trị, nhiễm trùng hậu môn, gia tăng nguy cơ ung thư.

Điều trị đau hậu môn khi đi cầu theo nguyên nhân bệnh

　　 Đối với bệnh trĩ:

- Phương pháp thông thường: sử dụng thuốc, đốt trĩ bằng tia laze, thắt trĩ bằng vòng cao su, chích xơ búi trĩ,... vốn chỉ có hiệu quả đối với các trường hợp nhẹ. Ngoài ra chúng vẫn tiềm ẩn những hạn chế: gây đau đớn nhiều, chảy máu nhiều với vết thương lớn, lâu lành nên dễ gặp biến chứng, thời gian hồi phục chậm và dễ tái phát,...

- Phương pháp tiên tiến: hỗ trợ điều trị bệnh trĩ bằng phương pháp HCPT và PPH cải tiến, mang lại những ưu điểm nổi bật như hiệu quả cao đối với các trường hợp trĩ nặng, an toàn, ít gây đau đớn, thời gian thực hiện ngắn, hồi phục nhanh, đảm bảo an toàn thẩm mỹ, khó tái phát.

　　 Nứt kẽ hậu môn:

- Biện pháp nội khoa: sử dụng các loại thuốc bôi và thuốc uống chống viêm, giảm đau, thúc đẩy quá trình lành vết thương, nhuận tràng, làm mềm phân và ngăn ngừa táo bón,...

- Biện pháp ngoại khoa: đối với trường hợp nứt kẽ hậu môn mãn tính thì có thể áp dụng thêm tiểu phẫu cắt bỏ một phần cơ vòng hậu môn nhằm giảm co thắt và hỗ trợ vết thương mau lành.

　　 Rò hậu môn:

- Đối với trường hợp nhẹ, bác sĩ sẽ chỉ định dùng thuốc kháng sinh, tiêu viêm, tiêu mủ,... ở dạng uống hoặc dạng bôi.

- Đối với trường hợp nặng, người bệnh có thể phải thực hiện:

Tiểu phẫu phá đường rò: cắt bỏ các mô tế bào xơ hóa do viêm nhiễm và dẫn dịch mủ ra ngoài, sát khuẩn khu vực bên trong đường rò với dung dịch muối sinh lý kết hợp kỹ thuật xâm lấn tối thiểu thu nhỏ đường rò, bảo toàn chức năng của hậu môn.

Phương pháp HCPT cải tiến: đây là phương pháp hỗ trợ điều trị đau rát hậu môn khi đi cầu với các ưu điểm như: ít gây đau đớn, ít chảy máu do vết thương nhỏ, thời gian thực hiện ngắn, hồi phục nhanh, đảm bảo an toàn thẩm mỹ, khó tái phát.

Có thể thấy, đau rát hậu môn khi đi cầu là dấu hiệu cảnh báo các bệnh lý hậu môn nguy hiểm nếu không được hỗ trợ điều trị sớm. Do đó, các bạn nên nhanh chóng đến cơ sở y tế chuyên khoa tại địa phương để được thăm khám chẩn đoán chính xác bệnh và được hỗ trợ điều trị đúng cách.

Hiện tượng đau hậu môn là dấu hiệu bệnh gì?

Hiện tượng đau hậu môn là tình trạng người bệnh luôn cảm thấy vùng hậu môn của mình bị đau buốt, đau thốn và kèm theo hiện tượng ngứa ngáy, sưng đỏ. Nếu không được phát hiện bệnh và điều trị kíp thời sẽ để lại những hậu quả nghiêm trọng.

Hiện tượng đau hậu môn sẽ có những triệu chứng cụ thể như sau:

- Luôn bị nóng rát hậu môn, cảm thấy đau quanh vùng hậu môn bao gồm: đau cơ vòng, đau cơ xung quanh hậu môn, đau rút, đau thắt, đau thúc xuống và sưng đau (có đôi khi sưng không đau), đỏ tấy vùng da bên ngoài, ngay lỗ hậu môn và bên trong ống hậu môn,…

- Có một số trường hợp người bệnh sẽ bị đại tiện ra máu. Ban đầu máu chỉ dính một ít vào phân hay giấy vệ sinh nhưng về sau máu chảy ra càng nhiều hơn, có thể là chảy thành từng giọt hay bắn thành tia.

- Thông thường, đi kèm với triệu chứng chảy máu khi đi cầu sẽ là xuất hiện thêm mẫu da thừa (búi trĩ) tại lỗ hậu môn. Búi trĩ ban đầu sẽ có kích thước khá nhỏ nhưng càng về sau sẽ càng lớn dần và nằm bít lỗ hậu môn gây nhiều trở ngại và ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe.

- Đối với trẻ sơ sinh, em bé (cả con gái lẫn con trai) thì triệu chứng cụ thể thông thường sẽ là: đau do khó đi ngoài, đi ngoài ra máu, đau và sưng đỏ, nổi mẫn đỏ vùng hậu môn do mặc tả thường xuyên, vệ sinh không sạch sẽ gây viêm da cấp,…

Hiện tượng đau hậu môn là dấu hiệu bệnh gì?

Các chuyên gia cũng cho biết thêm, hiện tượng đau hậu môn bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân khác nhau những dưới đây sẽ là những nguyên nhân thường gặp nhất:

1.     Bệnh Trĩ

Hầu hết những trường hợp nóng rát hậu môn đi kèm với các triệu chứng đại tiện ra máu, có mẫu da thừa ở hậu môn đều do mắc bệnh trĩ.

Ngoài ra, người bệnh cũng sẽ xuất hiện thêm những triệu chứng khác nữa như: đau co rút vùng hậu môn, ngứa ngáy khó chịu, tiết nhiều dịch nhầy ở hậu môn (đây là nguyên nhân chính gây nên tình trạng viêm hậu môn, viêm lỗ hậu môn), mọi vận động, sinh hoạt đều bị ảnh hưởng,…

2.     Nứt Kẽ Hậu Môn

Triệu chứng điển hình nhất của nứt hậu môn chính là đau rát hậu môn – một cảm giác đau nứt rất khó chịu. Cơn đau hậu môn được hình thành do niêm mạc hậu môn xuất hiện một hay nhiều vết nứt, rách. Đồng thời, khi người bệnh đi đại tiện sẽ thấy máu chảy ra từ vết nứt, rách này và cơ thể luôn ở trong trạng thái mệt mỏi.

Thông thường nam giới có quan hệ đồng tính sẽ rất dễ bị nứt kẽ hậu môn. Nữ giới bị nứt hậu môn sẽ bị thay đổi về chu kỳ kinh nguyệt và đau vùng chậu, đau thắt lưng dữ dội.

3.     Apxe Quanh Hậu Môn Và Rò Hậu Môn

Khi bị apxe quanh hậu môn, người bệnh sẽ bị đau rát hậu môn, hậu môn xuất hiện những cục cứng sưng đau, tấy đỏ và mưng mủ bên trong. Kèm theo đó sẽ là các triệu chứng khác như: sốt cao, ớn lạnh, mệt mỏi, bất tiện khi đi đứng, ngồi nhiều,…

Một khi apxe không được chữa trị sớm sẽ khiến cho các ổ apxe bị vỡ ra, chảy mủ và hình thành bệnh rò hậu môn. Những đường rò hậu môn nếu như không được chữa trị sẽ ăn sâu sang những bộ phận lân cận và tăng nguy cơ ung thư trực tràng.

4.     Ung Thư Trực Tràng

Đặc biệt, người bệnh cần phải hết sức lưu ý khi vừa xuất hiện triệu chứng đau rát hậu môn vừa đại tiện ra phân đen lẫn với máu, cơ thể suy nhược, sút cân nhanh, chướng bụng, đau bụng,… thì đó có thể là dấu hiệu của bệnh ung thư trực tràng.

Chính vì thế, người bệnh (nhất là thai phụ và bà đẻ) cần phải để ý kỹ những dấu hiệu lạ đi kèm với đau buốt hậu môn để kịp thời phát hiện và chữa trị bệnh tránh được những nguy hiểm do bệnh mang lại.

Đau vùng hậu môn có phải dấu hiệu của bệnh trĩ?

Hậu môn là đoạn cuối cùng của ống tiêu hóa nơi phân được tống xuất ra ngoài. Kích thước của ống hậu môn khoảng 3 – 4 cm, được lót bởi da với nhiều đầu mút thần kinh cảm giác, bên trong là lớp biểu mô dẹt và trụ. Bên dưới lớp da niêm là hệ thống đám rối mạch máu trĩ ngoại và trĩ nội. Ngoài ra còn 2 bó cơ vòng thắt hậu môn: cơ thắt trong và cơ thắt ngoài giúp cho chúng ta đi cầu tự chủ và không bị són. Những rối loạn thay đổi bất thường ở hậu môn thường biểu hiện bằng cảm giác đau vùng hậu môn hay đi cầu ra máu.

Nguyên nhân gây đau vùng hậu môn

Về hiện tượng đi ngoài có cảm giác bị đau rất hậu môn có thể do ảnh hưởng bởi một số nguyên nhân:

Viêm nhiễm hậu môn: Tình trạng viêm nhiễm hậu môn gây sưng đau có mủ do các bệnh lây lan qua đường tình dục hoặc vệ sinh không sạch sẽ. Và đau rát hậu môn cũng có thể là dấu hiệu cảnh báo hiện tượng viêm nhiễm này.

Vùng da hậu môn bị dị ứng: Cũng như các vùng da khá, da hậu môn nếu tiếp xúc với hóa chất cũng có thể có phản ứng biểu hiện như dị ứng gây ngứa, gãi, đi vệ sinh bị đau rát.

Bị tiêu chảy, táo bón: Với bất cứ người nào đã từng trải qua cảm giác bị tiêu chảy hay táo bón đều thấu hiểu được cảm giác khó chịu mà nó mang lại. Không chỉ đầy bụng, khó tiêu, khó đi vệ sinh mà cảm giác sau khi đi vệ sinh để lại vẫn còn là những cảm giác đau rát kéo dài mà rất rất lâu sau đó mới khỏi được.

Vùng da hâu môn bị cọ sát: Da hậu môn nếu bẩn quá hoặc sạch quá đều bị ngứa hoặc bị sưng đau. Chất nhờn bảo vệ da hậu môn bị giảm dần khi được lau rửa một cách quá kỹ lưỡng. Sự cọ sát thái quá này làm tổn thương da hậu môn gây ra ngứa ngáy khó chịu. Điều này dễ hiểu khi một ai đó quá chú trọng việc giữ gìn vệ sinh có thói quen lau quá lâu sau mỗi lần đi đại tiện. Và kết quả là hậu môn bị kích thích liên tục nên dần dần ngứa ngáy khó chịu và trở nên sưng tấy. Do tưởng lầm hậu môn chưa được sạch, họ tiếp tục lau nhiều hơn, lâu hơn, và kỹ hơn vì thế đây là thói quen rất không nên, người bệnh nên tránh.

Đau vùng hậu môn có phải dẫu hiệu bệnh trĩ

1. Nứt hậu môn:

Khi người bệnh đi cầu táo bón, phân cứng to hơn bình thường có thể gây nên vết rách ở niêm mạc ống hậu môn.

Biểu hiện bằng việc đi cầu có cảm giác đau rát và có thể có máu dính phân. Thông thường các vết rách cấp tính này có thể tự lành sau vài ngày. Trong 1 số trường hợp nguyên nhân vẫn còn lập lại thì vết nứt cấp tính này trở thành mãn tính biểu hiện thành vết loét. Vết loét mãn tính sẽ gây cho bệnh nhân đau hậu môn kéo dài và ái ngại đi cầu.

Cũng hay gặp ở những bệnh nhân nữ sau sanh, bệnh nhân béo phì hay có kèm theo trĩ ngoại.

2. Áp-xe và dò cạnh hậu môn

Áp-xe là một nhiễm trùng tụ mủ cạnh hậu môn. Đây là bệnh cấp tính hay gặp do viêm tắc nghẽn tuyến tiết nhày ở hậu môn. Diễn tiến của ổ áp-xe này là lan tỏa vùng mông có thể vỡ ra ngoài da hình thành nên đường dò cạnh hậu môn.

Biểu hiện của ổ áp xe là đau vùng hậu môn, sốt cao, sờ thấy có 1 khối sưng phồng đỏ nằm cạnh hậu môn. Ở trong trường hợp dò cạnh hậu môn, người bệnh sẽ thấy có 1 mụt nhọt nổi lên gây đau, sau đó vỡ ra chảy dịch máu mủ, có thể tái phát từng đợt.

3. Bệnh trĩ

Trĩ là tình trạng phình giãn của đám rối tĩnh mạch trĩ nội và ngoại ống hậu môn.

Đây cũng là một bệnh thường gặp, hơn một nửa dân số sẽ mắc bệnh trĩ khi bước qua tuổi 30, rất nhiều người chịu đựng trong người bệnh trĩ mà không tìm đến cơ sở y tế để điều trị vì sợ đau. Nhưng ngày nay, có nhiều phương pháp mới ra đời giúp việc điều trị bệnh trĩ không còn đáng sợ như xưa nữa.

Các yếu tố thúc đẩy là thường sau 30 tuổi. Táo bón hay tiêu chảy mãn tính. Mang thai. Di truyền. Khiếm khuyết chức năng đi cầu do sử dụng quá nhiều chất nhuận trường: rặn hay ngồi lâu khi đi cầu.

Biểu hiện bệnh trĩ: Đi cầu ra máu, có khối mô lòi ra ở hậu môn khi đi cầu, ngứa chung quanh hậu môn, đau ở hậu môn, khối u rìa hâu môn sưng đau.

Phân độ trĩ:

 - Độ 1: Búi trĩ nằm trong hậu môn chỉ gây ra chảy máu khi đi cầu.

 - Độ 2: Búi trĩ sa ra ngoài khi đi cầu nhưng tự tụt vào trong hâu môn sau đó.

 - Độ 3: Bệnh nhân phải dùng tay đẩy vào.

 - Độ 4: Nằm hoàn toàn bên ngoài mà không thể đẩy vào được.

Nếu thấy dấu hiệu đau vùng hậu môn, bạn cần đến cơ sở y tế chuyên khoa để được thăm khám và tư vấn điều trị kịp thời.

Bị bệnh trĩ nội uống thuốc gì an toàn nhanh khỏi?

Hỏi: Mới đây khi đi khám tôi mới biết mình bị bệnh trĩ nội độ 2 và cảm thấy rất lo lắng. Trước giờ thấy nhiều người bị bệnh trĩ than phiền về nỗi khổ gặp phải do các triệu chứng của bệnh và chỉ muốn tìm cách chữa trị nhanh chóng. Tôi muốn hỏi bị bệnh trĩ nội uống thuốc gì nhanh khỏi. Mong nhận được tư vấn kịp thời. Tôi cảm ơn.

Nguyễn Văn Bách, Thái Bình.

Đáp:

Chào bạn, bệnh trĩ hiện nay đang rất phổ biến và có thể xảy đến với bất kì ai, nhất là những người làm việc trong môi trường ít vận động, đứng nhiều hoặc ngồi nhiều một chỗ (văn phòng, công nhân, người lười vận động); người bị táo bón lâu ngày; chế độ ăn thiếu chất xơ, uống ít nước,… Bệnh trĩ phát triển theo 4 giai đoạn tương đương với 4 cấp độ từ nặng đến nhẹ. Nếu bệnh trĩ ở cấp độ nhẹ (độ 1, 2) được phát hiện và điều trị sớm có thể khỏi bệnh nhanh chóng và phương pháp chữa trị đơn giản hơn. Còn bệnh trĩ phát triển lên độ 3, độ 4 thường khó khăn hơn trong việc điều trị và thường phải nhờ đến phương pháp phẫu thuật.

Đối với trường hợp của bạn là bị bệnh trĩ nội độ 2 cần được chữa trị nhanh chóng sẽ có thể chữa khỏi bệnh nhanh chóng. Có nhiều cách chữa bệnh trĩ không cần phẫu thuật mà bạn có thể áp dụng, chủ yếu là dùng thuốc kết hợp với chế độ sinh hoạt phù hợp.

Vậy, bị bệnh trĩ nội uống thuốc gì?

Dùng thuốc Tây: dùng thuốc uống, thuốc bôi, thuốc đặt tại chỗ. Các loại thuốc uống là thuốc kháng sinh giúp kháng viêm, sát trùng; thuốc trợ mạch; thuốc giảm đau. Thuốc điều trị bệnh trĩ tại chỗ thì dùng các loại thuốc mỡ bôi, thuốc đạn đặt hậu môn giúp kháng viêm, giảm đau. Các loại thuốc này khi sử dụng cần tham khảo ý kiến bác sĩ và dùng theo chỉ định để đảm bảo an toàn và hiệu quả cao.

Dùng thuốc thảo dược: bạn có thể sử dụng các bài thuốc nam chữa bệnh trĩ, thuốc dân gian để chữa bệnh trĩ cũng rất đơn giản. Một số bài thuốc chữa bệnh trĩ được áp dụng phổ biến trong dân gian như sau:

– Bài thuốc từ rau diếp cá: kết hợp ăn rau diếp cá, uống nước ép từ rau diếp cá và dùng lá nấu nước để xông, rửa vùng trĩ mỗi ngày. Thực hiện liên tục trong 1 – 2 tháng sẽ thấy chuyển biến rõ rệt.

– Bài thuốc từ cây thiên lý: bạn lấy lá thiên lý loại bánh tẻ đem rửa sạch cho vào cối, cho thêm một chút muối để giã nhỏ. Sau đó đổ khoảng 30ml nước đun sôi còn ấm, lọc qua vải gạc. Trước khi dùng, bạn vệ sinh sạch sẽ cho vùng bị trĩ, sau đó dùng bông thấm dung dịch nước lá thiên lý đắp vào vùng bị trĩ và băng lại. Thực hiện mỗi ngày 1 – 2 lần.

– Bài thuốc từ quả sung: lấy 2 – 3 quả sung ăn sống hoặc nấu lên để ăn khi bụng còn đói, ăn ngày 2 lần. Đồng thời bạn có thể lấy lá sung nấu nước để ngâm rửa hậu môn rồi lau khô bằng khăn mềm. Cách này có tác dụng làm giảm ngứa, đau rát khó chịu cho vùng hậu môn.

Ngoài ra, bạn có thể tham khảo áp dụng một số bài thuốc thảo dược khác từ củ mã thầy, hoa hòe, hoa mào gà,… để chữa bệnh trĩ cũng rất tốt. Để có hiệu quả nhanh chóng cần kết hợp thực hiện các biện pháp phòng chống và ngăn chặn tình trạng bệnh thật tốt. Đó là xây dựng chế độ sinh hoạt, ăn uống hợp lý. Ăn nhiều thực phẩm chứa chất xơ, uống nhiều nước; không nhịn đi đại tiện, tạo thói quen đi đại tiện đúng giờ; không ngồi hoặc đứng quá lâu một chỗ; thường xuyên vận động, thực hiện các bài tập phù hợp để tăng cường lưu thông máu và giảm cảm giác khó chịu do bệnh trĩ.

Chúc bạn sớm khỏi bệnh!